waar ek opreg eg ek is

skryf skryf SKRYF

want dit is waar ek

opreg

eg

ek

is

my digkuns verval nie in

valse glimlagte en senu’agtige laggies nie

ek hou so baie van my gedigte se onopgesmuktheid 

ek beny hulle vermoë om

onnodige babbel tics en stopwoorde te vermy

hulle is dikwels meer ek as ek

skryf skryf SKRYF

want dit is waar ek

opreg

eg

ek

is

niemand anders behalwe my gedigte

mag woorde in my mond sit!

my voete wil die oneweredigheid van die lewe voel

      vir Galeo Saintz

jinne maar die beskaafde wêreld

het soveel gelyke oppervlaktes

elke gebou se staan-en-

werk-area perfek waterpas

huise biblioteke teaters

restaurante hotelle hospitale 
gallerye winkels poskantore tronke

bang vir gly die afgrond in

elke stukkie grond so gesiviliseerd uitgelê met

baksteen en sement

teel en houtplank

niemand mag moontlik trip en val nie

my lyf smag na die bolling 

skerpte en hoekigheid

van rots

die minerale koelte en sonnige hitte

van steen

die modder en gritserigheid

van grond

ek kyk na die onderkant van my voete

kyk stip na die konkawe sool wat

net mooi pas oor die ronding van klip

en sekuur spring op die duine van sand

my voete raak nou regtig moeg vir hierdie 

alewige platvloersheid van bestaan

gee my die golwende heuwels

ongerepte klipkoppies en non-apologetiese kranse

daar is senuwees in my sole wat

die dorings en die elemente wil voel

my voete weier om te ontaard in

‘n luie bondel vel en

onuitgedaagde metatarsale bene

my voete wil die oneweredigheid van die lewe voel

agge nee! my hande en oë is net so ongestimuleerd in

hierdie skoon-en-platgeskuurde beskawing

hulle hang leweloos aan my lyf met

geen doel om te klim en gryp

en klou en klouter nie

alles is net te netjies afgewerk

en vaart-en-voet-belyn ontwerp

tot vervelens toe geingenieur en geargitekteer

los julle passers en klip-malers!

laat die klippe in

hulle rondbonkigheid met rus!

Hogsback

and yet once you have stood in it

and felt it licking on your palate

it has marked your soul forever*

you are a lively bubble trapped inside this crazy globe

a place where discoveries keep unfolding

here i become a time-traveller

where the future, present and past

mesh all together in your

smoky wood and damp clay smells

your elements are throbbing and restless

always ready to orchestrate my visions

you are arresting the way you

chant ripples around the tree trunks

you make me dream fleshier dreams

oh how you incite me to be alive

with your hypnotizing frogs drip drip dripping

their soft bird-like whistles and

the kôk kôk kôk of your redwinged loeries

you pulsate incessantly in the plant

animal and elemental matter

so fierce and so gentle

this sacred pulsing makes me want to break out in song

it makes me humble and invigorated

that i am kin to this pumping life makes me want to weep

weep with the recognition of sharing similarities in

texture, colour, cells, behaviour, flux and mood

you are in me and i am in you

may your soil and dust cling forever to my calves

may your trees keep growing taller

may the stars keep on haunting your dark and silken nights

may the theatre of your clouds and mist never end

may your abundant streams continue to

etch your poetry in the landscape

thank you for your temperament

your wildness and

your strong-willed living force

it is hard to leave this place for here is

the closest I have come 

to glimpse eternity

*quote from a previous poem of mine between the cricket and the silence

ode to the sigh

oh what a great thing the Sigh is
it is the body's way to find a moment of release
so involuntarily it escapes from the nose
in all manner of sounds and vibrations
buzzing, husky or grating
growling, hoarse or rasping
thick and sometimes sepulchral
it comes out when it needs to

it makes the jaw drop softly
and may be accompanied by a light shake of the head
and a loosening of the cheek muscles
for that quickest moment that a sigh takes
it feels like an eternity of relaxation spreading over my neck
it is as if it does not just come through my nose and mouth
but exudes from my whole body
it is as if my bones also sigh
when i sigh i feel it breathing from the soles of my feet
i feel it pouring from behind my knees
flushing from behind my shoulder blades
spilling from the skin of my tummy

oh Sigh you are the big out-breath
releasing carbon dioxide and bad energy
what an admirable outlet you are of relief
oh Sigh what would i have done without you?

you have a way to take your time
and as much as people try
you can not be cut short or interrupted

oooi

it is in our mouths without us waiting for it
always on the ready
it is in between our moods, coughs and words
and oh how opera, the folk and art song simply live for you
not to mention poetry!
it is tightly woven into every emotion
always ripe like a piece of fruit
coming loose from its stem
to fall to the earth

aaah

some of the greatest sighs are those after
a good wee
and
good lovemaking
i feel like i have an abundant supply of
you for any situation
one of you is enough to make an audible impact
enough to alert a whole crowd
yet you can be as whispery as the butterfly's flight
oh can i ever sigh too much?

uuuh

oh Sigh you make us sound even more human
when life gets tired to live and
the limbs don't want to stand amidst
all the crazy bustle on this planet
we can hide away in the Sigh
with you i don't need words to express
you are the honest expression of
relief, frustration and exhaustion
unhindered channeling of
annoyance, heavy-heartedness and disbelief
you stand ready when we experience impatience or failure
oh Sigh, you just can not lie or be conceited
you are way too unpretentious

how you stir with a slight huskiness in
disappointment, sadness and regret
and your smiling wonderment when i feel exhilaration
oh and how sticky like dark waxy honey you cloy
onto the larynx when i am in a melancholic mood
how light as foam blowing from the crest of waves
in our satiation and satisfaction
you ring out from my glottis
when i am thrilled by the achievement
of reaching the heights of the mountains
here you resonate the longest and most fulfilled

a sneeze one can stop
but just like a shiver, one can not stop a sigh
it overcomes you without notice or warning
on the scale of human expressions
you are three steps above the moan and
two steps below the cry

oh Sigh, be you heavy or celebratory
with you in my jowls i do not have to fear clogging and
blocking up of trapped tension and cornered feelings
because Sigh you are 
the sign that
our bodies and minds
are always searching for equilibrium
and not only we
but the air we breathe
craves
freedom
flow
and
release

ratstokke en oopgebreekte skalie

I

in die karmosyn delta

dryf die appelkose tussen

die humeurige opdrifsels van wrakke

die aarde is lankmoedig

maar wee o wee sy bereik nou gou haar

kwota van hierdie vraatsugtige snuiters

wat bekend staan as die mensdom

ek is keelvol van allerhande gekierang

met mens-en-dier-en grond-siele in

die naam van rykdom

is dit dat meeste mense blind is

vir hierdie kullery?

hoeveel keer kan die mens se hart

die verraad wat hulle pleeg verduur?

die buitensporige sloping van woude

word deur die gieriges met so ‘n saaklikheid bespreek

dat hulle die werklikheid van die afmaaiing van

ons lewens-aar te gerieflik ontwyk

o, hoe ek ‘n smaadrede teenoor

die hardvogtige industrieë

sal klink uit my brandende bors

II

padkonstruksie hou net nie op nie

dis asof ons versot is op konneksie

hoe meer hulle plekke verbind met 

versnellende paaie in die naam van vooruitgang

hoe meer distansieer hulle ons

weliswaar ons is in die middel van ‘n korrupsie van

die edele grootsheid waartoe die mense-hart in staat is

dis net trokke en rekenmeesters

en ratstokke en oopgebreekte skalie

en olie, sweet en bloed wat op die teer drup

die gewelf is ontsteek met

hierdie ontgroening wat 

geen mens kan aanskou

die verwaande senioriteit van die politici

word hoogs geaffronteer as hulle teegegaan word

hulle noem jou maklik ‘n fanatikus of terroris

as jy nie saam stem met hulle 

mens ruik net stink deur hulle duur parfuum

III

ek raak gedurig aan’t tob

as ek nie sterker was en

meer afgesny van die waarheid

sou ek my oë uit my kop gesanik het

waar is die saligmakers van ons tyd?

ons die digters, die musikante

die akteurs, die kunstenaars?

wat kan ons doen?

dalk is ons gelyk aan die niksnut armchair massas,

net met meer luide en kleurvolle stemme?

soms oorweeg ek ‘n kluisenaarslewe wat 

ver weg van die sinjaal van ons tyd is

net doof wil wees in my eie stille onkunde

net visioene onaangeraak deur begeerte

te sien flikker in die dag se ontvouing

wat help dit om te mix en te mingle

en idee’s uit te ruil

wat help dit werklik?!

IV

dit is vieslik baatsugtig om so krygshaftig

te wees in strewe van magdom

almiskie, dit was van vroeg tot nou so maklik om

die kreperende volkere te ontroer en ontplooi

borste opgepof op die galjoene van die sees

               

die oorwinning is so kortstondig

in die sig van die ongenesende wonde

die wêreld fraaiing aansienlik uitmekaar soos

‘n ou ou trui

wat makeer ons dat ons net kan aangaan?

dat ek in die see kan staan en skoon gewas voel?

hoekom raak ons meegevoelens so gou ontslape

ek gryp gedurig die jammerlappie in die kombuis

en vee al wat ‘n oppervlak is daarmee skoon

hoekom net jou kombuis en nie ook die wêreld nie?

helaas, ons is so apaties dat ons ware erbarming verleer het

ek wil nie ‘n relaas van die hele koeëlbloedige prentjie maak nie

maar omdat hierdie woorde voor my oë hang

gryp ek hulle en moet ek dit hier uitstort

soos ‘n skool sardientjies swem ons verwoed deur die fluweel waters

so meesterlik in ons vin-beheer en groepsaanpassing

dit korrelleer nie met ons flambojante smagting na

onafhanklikheid en identiteit nie

V

dit is so griewend dat my digkuns

met soveel wrewel deurdrenk word

maar ek is vir eens ‘n kind van my tyd met

al hierdie gevoelens wat diep in my bors kroepeer

ek wens ek was ‘n goëlaar wat met een swierige klits

al die kwaadwillige mense se wrikbaarheid kon wegtoor

as hierdie woorde deel was van ‘n redenaarskompetisie

sou hulle seker nie ver gekom het nie

maar hier staan hulle spesiaal geselekteer in hierdie gedig

en verspil geen tyd om te sê wat daar gesê wil word nie

‘n woordsmit mag mos ook vol berisping wees

in luide lettergrepe mag die metafore op mure gegraffiti word

dit is nie vandalisering nie

dit is die verspreiding van die digterlike waarheid

laat die woorde ver in die Kaapse kastaiing oprank

en siedaar! kierts regop sal die letters

die wêreld laat wakker skrik

opstaan

en

aandig gee

weier

al om my 
sit die gedigte vas 
in die objekte 
en die lug
hulle weier om los te trek 
en hier op my papier 
te kom sit 

ode to the shiver

where do you come from?

all of a sudden out of nowhere

you shake and spread from

my spine through the flanks of my back

up my neck 
through my head and 
down my arms to

each follicle of skin

rising open and out into

the very tips of my hair

be it cold, empathy or music

you are the palpability of these

bodiless and ephemeral things

you are the bridge between

the intangible and the tangible

oh shiver, you are evidence that our bodies

are catchments for the invisible

the enigmatic power of sound and feeling

made manifest in the surge called

the shiver that all sentient beings can feel

oh shiver you make me believe in

the reconciliation of body and soul

how the invisible filters through our cells

you are the sign that passion sparks us into vitality

flashing and inciting

a spontaneous biological phenomenon through

our neural pathways

our temperaments will keep on seeking stimulation

for that physical shudder that quakes

our instinct to feel and be alive

how these shivers capriciously delight our anatomy

when the organic and psychic melt into each other

these little quivers electrify our bodies

and on a trip of imagination one can incarnate

the sensual into various states of shivering being

this impulse to shiver right into

our sensory somatic selves

reveal our ability to transcend our weighty carnality

and rise with thrilling lightness

above

and

outside

of

ourselves

heilige harmonieë

sit ek voor my gedig met

die franke reuk van st josefslelies wat

teen die dakhoeke uitklouter

en die dwarsbalke dreig om hulle in twee te breek

die klaviermusiek van messiaen en stravinsky

laat die mense hulle middagslapie uitstel

hoera! hoe kan enige iemand wil slaap

met hierdie heilige harmonieë?

ek teug heerlik aan my drome van

dahlias en volkspele

kinderlike jolyt wat geen sambok

kon kortwiek nie

wrintiewaar! hoe die gedig sal swets

as ek haar in die wiele moet ry

sy wil vry loop tussen die slamaaier-kopdoeke

en kerries en donker glimlagte

ek tiep die glasbottel vertikaal oor my mond

laat al die water soos ‘n kaskade

diep in my dors val en my heel van

moontlike hart- en-woord-versaking

vastrap

aha, dit is die antwoord - 

lyf en siel hou van

vastrapplek -

hoe vlietend en klein dit

ookal mag wees

so bietjie vastrapplek:

tydelike behoort 

aan 

die grond

dolosgooier van ‘n gedig

I

die ambisie van die gedig is so indringerig
dit laat my nie toe om oor te

gee aan ‘n sukkelary nie

so 'n waaragtige astrante houding

het hierdie woordkuns!

ek probeer my skaar met

‘n hardvogtigheid

probeer anderkant toe kyk

maar nee! die kleine lettertjies

kom sit met alle mag

so grieselig in my kop

en kom lek hier by my vingers uit

II

ek het al vir jare die voorgevoel gehad

dat hierdie gedig haar verskyning gaan maak

meer as ‘n verskyning

is dit ‘n harlekinade

met al die gekskeerdery en geverfde gesigte

ek weet nie wie spot met wie nie!

dit is asof ek kompeteer

met my sinne in die verspring-pit

die stof spat al om ons enkels

maar ons wedywer vurig met mekaar

beide wil die ander een ver uit-spring

III

die kuilvoer word so gistig en suur in my kop

selfs die blêrende skape in

my stompe en passiewe gedagtegang

wil nie eet daaraan

ek kyk verlief na die moepel

en lê my warm lyf teen sy stam

“hoe wild en vry groei jy nie!”

en so dompel die natuur my in die romantiek

van haar polsende hart

ek pluk verwoed al die wilde-als

al om my enkels en

kook dit op in ‘n swetende en swetsende tee

selfs die kakkerlakke laat vaar hulle

alewige geskarrel en kyk my verbyster

aan hoe ek die bitter van die als in my keel

afstort

inderdaad – hierdie passie om kruie-gesond te leef

is vir meeste doemwaardig

hulle dink die pluk van blare is meer grusaam

as die moordpleeg van bloed en siel-diere

aai, sekere idee’s moet net in die son

bly lê en verskrompel

IV

die dae se skarniere verslyt

met elke sonsopkoms

maar die gedig bly om die dolosse te gooi

hardnekkig in haar gewoonte om

hier in my nek te blaas

as gedigte maar ‘n blywende effek kon blaas

en die koersskommeling tot ewige stilstand ruk

sal ons dalk koebaai sê vir

die weghardloop-verbeelding van geld

V

die dolosse ontaard in vonk-proppe

wat mekaar begin jaag in

die hippodroom van my kop

hulle begin lyk na artisjokke op hitte

as daar maar ‘n hofmaarskalk was

wie ek kon roep wat vir my in die bresse kon tree

maar, nee, ek is op my eie

VI

ek gaan skaar my by die vrouens in die harem

en vra hulle of hulle ook so verlei word deur die Woord?

nee, sê hulle, maar hoekom probeer jy

nie ‘n ontwapeningsveldtog nie?

haai, ek het nooit daaraan gedink nie

die geheim van hierdie driftige aanteel van woorde

deel dieselfde lankmoedigheid aanwesig in stalaktiete

‘n stille, onopmerklike groei

hoe kan ek hulle nou ontwapen?

wat is die wapen wat ek voel op my geteiken is?

ek gee moed op

ek gaan slaap met ‘n ellelange hanglip

en hoop die aand gooi nie

nog dolosse in my half-wakker drome nie

al wat ek kan doen is om op my tande te byt

en te hoop niemand sien my dolsinnige gryns raak

een greintjie van ’n  kyk in my rigting

sal jou in ‘n sout-pilaar verander

al hoe ek hiermee leef is om deur die dag so

hiperbeleef as moontlik te loop

iewers sal die gedigte se gedrag raffineer

met my invloed

en die harlaboerla van hulle ledemate en tonge

tot orde roep

en soos die moeder-owerste sal ek hulle

siele deur ‘n ring kan trek

so netjies en heilig sal hulle voor my staan

VII

teen hierdie tyd sal die gedig

die stadsvryheid verdien

en vry deur die strate wals

en enige kafee inloop en homself knuppeldik

aan die atjar eet

die burokrate sal met nuut-ontdekte ywer

die verse se skoene poets

en die posmeester sal teen geen tarief 
die digkuns aan elke lid van die wêreld pos

nodeloos om te sê

die poësie sal ‘n groot hawiksneus groei

en homself luid op die skouer klop

en trots elke kruiwa vul met leestekens en sillabes

en die bakstene en sement vervang met dit

wat meer sin maak

met die gedig se pralery

sal hy homself oortuig dat hy

skuiling en warmte kan bied vir die massas

VIII

en so gooi die gedig haar dolosse

selfs in die aspidistras en krisante

dit help nie ek is ‘n suurknol

vier fees saam met die verse se

brutale parmantigheid

ek kan seker net gulhartig daarvan afkom

dit help nie om hulle misbaksels te noem

of die hoof-inhoud van my ontlasting nie

laat ek eerder bieg dat hulle soos

pypkaneel en die geelste borrie

goed is vir die selle

elke dag wiegel hulle voor my oë
met hulle volywerigheid

hard aan die werk om

my uit te daag met die beste van

harsinggimnastiek

Lied van Europa

Blaas die spookasemstof van die koue

klip van my borste Loop deur die labirint

van my roetmoskotskobbelstrate Kruip blinde-

links deur die kronkelpaaie van my hart

Sny jou oë met die splinterslig wat deur my

baksteenskeure breek Jaag agter die sneltrein van

my ondergrondse siel Swem deur die snotpiskak

van my kanale Dans met die eenoogman

oor die brûe van my waters Lag met die

eenbeenman in my doodloopstegies Drink met die

eensaamdigter van my straatkafees Balanseer

geblind-en doofdoek op die ysterlane van my

treinspore Vang jou asem op en af met die trappe

van my ribbes Lê een van jou beendere in my

sepul-krale Skud die stof soos dobbelstene oor

die spel van my lewe Ruk elke skaamhaar soos

onkruid uit die driehoek van my tuin Ruik die

binneholtes van my pistonnels Val oor die

skaduwees van my katedrale 

Vergeet jou moeder-

grond 

Onthou my 

Beendere treine siele strate klip

kanale digters skaamhare brûe kafees trappe pis-

reuk verdwyn nie sommer nie

Sonnet I

uit die sonbeligte wolke sien ek

jou gesig breek soos ‘n droom hang

jy oor my teen die blou lug helder bly

jou oë in die veranderende wolke

deur die suis van blaar en wind

strek jou hande uit om my oor my

hals te streel die wind gaan lê

maar die rillings bly helder tril

dit word nag en die lug word koud

teen my bors en lippe smelt die gedagte aan jou

ek lê stil dat my geestesoog jou elke hoek raaksien

in die koue oggenduur skrik ek in ‘n sweet

van verlange wakker die ure weg van jou

lê so ver uit mekaar

Campaign-in-the-arse

you might see it as a lofty demonstration

or a revolt or an influential song of protest

with banners and shouts flying

at first your heart feels something

against the horrors, the injustices

your throat tightens

you swallow on your counterfeited tears

and then you try hard

to suppress your attraction to these misfortunes – as long

as they are happening far far away

you can not help to sprout a smug smile as

you feel very chuffed with yourself in

keeping up appearances and

indulging in mock compassion

this whole act wishes to quote all the idealism the world has ever known

I refuse to use any metaphoric descriptions

in fear that this piece of white's desire might get nebulous

we do not want that, do we?

these words beseech you to stop listening to

any lecturing, flattery, poems, anthems, anecdotes and confessions

they are all ego-driven and  emotion-based

and stay away from protestations

they are simply an expression of a spoilt childhood

these black-and-too-easily-decipherable-hieroglyphs do

not wish to be interpreted as an ultimatum

and do not want to incite praise, prayer or discussions

pay attention to the undercurrent!

you might think it is all dumfounded truths and unholy lies

but that is only your inner turmoiled dialogue

bursting out of its thought-bubble-seams

if you want to learn the steps on how to choreograph a campaign

please do not read the attached memorandum

and please do not ever petition from near or afar

this laptop-pretending-to-be-an-armchair fighting for a cause
will not stop the poverty and injustice

i can only pull tears out of my eyes and murmur

a blessing on the gullibility of the congregated masses

as they continue to hope that there will be

a cause hidden in the dust of the marches

agter tralies

ek wil net slaap

maar hier staan ek

met my uil pantoffels

voor die laptop en

maak sin van die

punt blare wat wieg

in die wind die

hoenderhaan kraai die duif

tortel ek sug en die

rooi kar sny deur

die grondpad en groen

weivelde dit trek my

oog na die bottelborsel

wat net so lekker

aan't wieg is en

ek raak op my

voete aan die slaap

ek moet net nog

een keer kyk na

wat daar so graag

gesien wil word my

oё raak weg in die

jasmyn en die plantasies

en my ore word

ge-abba deur krieke ek

hoor die vlieg agter

tralies ek maak die

venster oop

hy vlieg buitentoe

en laat my

alleen

hier binne agter

raka

  > drink dié gedig met 'n bottel Raka rooiwyn <

ek wil jou voed met

die bloed

van Raka

sodat jy die wilde dans-pas

van sy stam kan ken

en die ritmes van

Oer

kan

sweet