Showing posts with label asemhaling. Show all posts
Showing posts with label asemhaling. Show all posts

Saturday, 6 December 2025

die goue draad

griffel maak my inkeer tot myself
iets verhelder
iets word gestroop
iets word stadiger
iets word ritmies
iets haal asem
iets fokus

iets kry betekenis

hoe kan ek huiwer met 
'n potlood in die hand?

soveel goeie effekte wanneer ek skryf

skryf maak my asem
skryf maak my binne-oog oper
skryf maak sin
skryf verdryf die stemme wat my nie dien nie

skryf is die goue draad
wat ek opgetel het toe ek as kleintjie
my eerste letter op papier gevorm het
en tot vandag toe nog in my hande dra
met elke woord wat ek borduur op papier
skryf is blompotte en tuin natmaak
skryf is 'n warm watersak
skryf is 'n sussende wiegie
skryf is soos piepie - verligting
na 'n lang knyp
skryf integreer
skryf is delf
skryf is vastrap 
skryf  is oes
skryf is sif
skryf is hardop droom in ink
skryf is wakkerword en opstaan
skryf is aanpassing en teenstand
skryf is onhutsend en hygge
skryf is die lekkerste ding om te doen 
in my bed voor ek aan die slaap raak
skryf is luister
skryf is vormgee
skryf is vertering
vertedering
beredenering

skryf is 'n brug na die ander kant

skryf is uitstraling
skryf is lewe

Thursday, 22 May 2025

Hoendertande

Een van my klavierstudente se mammas het gevra of ek vir hom 'n gedig kan skryf wat hy tydens die skool se Eisteddfod kan voordra. Hier is dit. 
(Ek is so trots om te rapporteer dat Michael goud en baie positiewe kommentaar gekry het vir sy voordrag). 

Hoendertande

Goeie dag Liewe Luisteraars
ek wil julle voorberei:
Wat julle hier gaan sien
is soos hoendertande – baie skaars:
‘n 10-jarige seuntjie van Mossie straat
wat veel meer ‘n tennis toernooi wil speel
staan nou hier om ‘n gedig met julle te deel

Ek het geen net of rakket om my te beskerm
HELP! Ek kry ‘n knoop in my tong en my derm
Waar is my groen balle wanneer ek hulle nodig het?!
Net een enkele klein gedig in my mond
om my van julle starende oë te red!

Ek is darem nou al in die middel van die vers
Ek hoef nie meer op my tande te kners
Ek begin van hierdie rym te hou -
dit is soos om op tjoklits te kou

Al jaag my asem en word my wange rooi
is dit so lekker om woorde oor die net van my tong te gooi
Ek hoor al hoe die skare gaan juig
wanneer ek aan die einde vir almal gaan buig

Nee! Hoe het ek so gou by die einde gekom!?
My maag het nog nie eens begin brom

Liewe Luisteraars – luister nou mooi
Ek het julle gewaarsku wat julle hier gaan sien
is soos hoendertande – baie skaars
Hierdie 10-jarige seuntjie van Mossie straat
wat so graag tennis toernooie speel
wil nou meer en meer gedigte met die wêreld deel

Monday, 2 December 2024

eerste gedig vir jou

my oogwimpers wil
jou sternum ontsetel

my wangbene wil 
jou heupbene ontsluit

my vingerpunte wil 
lofliedere oor jou onweerstaanbare glimlag openbaar

my tong wil 
die chiaruscuro in jou siel oplek

my verhemelte slaan uit in hoendervleis
soos jou stembande deur my murg vibreer

my ondeunde tande wil 
jou kniekoppe soet en sappig verbrysel

my soele lang inasem wil 
jou hele rugstring insuig

my basuinende uitasem wil 
al ons ordentlikheid skaamtes versigtigheid en makheid
uit hierdie wentelbaan verwilder

my elmboë wil 
in jou dye insmelt

my nek wil 
diep binne jou murg nesskop

my kop wil 
verdrink in jou ribbekas

my hart sit ek teen jou ore
sodat jy wild en wakker die koorsagtige klop kan hoor

my borste druk in braille
die hartstog teen jou ruggraat in

my hande wil 
die blom van jou lyf oopspiraal

7 sept 2024

Thursday, 25 January 2024

stunt-double longe

ek probeer om te skryf terwyl 
ek deur die slym moet asemhaal
dit voel asof al die digkuns
wat dalk kon asemhaal
verpletter word deur
hierdie onfatsoenlike gehoesery

ek voel soos 'n sub-mens
ek haal nie deur longe asem
ek haal asem deur 'n roggelende ondergrond
van swerende slymtonnels
ek loop so verstar en verskrik
in hierdie wêreld
my nek-, rib- en laerugspiere
word so gelouter
hulle het geen benul wat 
pynloosheid en ontspanning beteken nie

ek ploeg deur hierdie donker mensgrond
my gemoed verstar in 
hierdie meedoënlose aftakeling

die roggelende slym-slierte 
is soos tralies waaragter
haar lewe gesluit is
sy het gehoop dat haar beste geweer teen verweer
haar asem sal wees
maar meer en meer
is haar longe oortrek met
kraak-roggel-verstikkende slym
hoe leef 'n mens wanneer
jou asem gyselaar gehou word?

hierdie skryfboekie sal moet instaan vir my longe
my nuwe lewenslyn waardeur
ek my verlangende digtersasem sal blaas
-  my stunt-double longe

kom my digkuns, wees my asem!

Thursday, 14 September 2023

net sag

dis ovulasie-tyd
en my buie is oor die hele plek
die winde steek woeste stoei-gevegte oor 
die see en berge
ek is twee slapies weg van my belangrike vertoning by
die Tuin van Digters
laaste ruk handhaaf ek 'n goeie lus en energie 
maar vandag wil ek net in mekaar vou
so simpel sawwerige sensasie in die lyf
ek het nie sprankel nie
ek het funksionele energie
maar nie veel energie om aan my verskyning in Wellington te dink nie
noem dit maar-self-preservation
before the big high comes a big low
ek ken die ding al
bly net sag asem
sag dink
sag smile
wees sag sag
sag tot 
in my murg

Saturday, 2 September 2023

dit maak saak

as jy net een minuut oor het 

om iets te skryf

dan is dit dit:

dit maak saak

dat die asem en 

die liefde

en die smiles in die gaps gestoot word

dis die drie dinge wat ons na

die ander kant toe sal dra

Monday, 14 August 2023

moet jouself net nie ophou verbeel nie!

en ek sê dankie
dat ek kan bly asemhaal tot in die einder van die liefde
as my longe te vroeg opgee, laat ek in die heelal se
kolkende sterremaag val en my ore bly drink aan
die sfere se singende fonteine
die wat ek liefgehad het op aarde
sal skielik in hulle slaap wakker skrik
en hulle harte voel gloei en weet dit is ek
wat hulle herinner om
na die wilde elegansie van oorlewing te pyl

ek luister na Antjie en ek dink
wie het vlerke nodig as jy ‘n digter in die omtrek het?
fokkit, moenie verder weg as hier kyk nie –
die perfeksie sit alreeds reg onder jou voete
waiting to leap and cascade with lavacious vivaciousness
ek het genoeg humorsin en avontuurlus om
die poësie te herskeleteer
die skynmuur van ons verbeelding 
sal helder bly skyn in ons doen en late
so asseblief moet jouself net nie ophou verbeel nie!
jy is ‘n boom wat nie anders kan as
om ver en hoog in digte blare-takke uit te spruit nie

en dan wanneer jy huistoe keer
sal die getye nog spel en speel tussen asem en verbeelding
mits jy nie vergeet om in aanraking te bly met die aarde nie
die vers flikker saggies in afwagting
is dit verbasend dat gesig een letter verskil van gedig?

Saturday, 12 August 2023

ver(s)werking

(gedig geskep uit die eerste versreëls van my 20 gedigte van 2023)

ek soek ‘n lewende woord gestring van
die werwels van die letters
sodat die marionet wat jarelank die pa se hande gedienstig volg
vry kan breek en die verbasing teen mense se wange kan bons
al het ek hoe baie gesien hoedat
die gevoel van die gedig kom platlê soos
‘n lojale hond by my voete
kry ek dit maar min reg om
die digterlike oomblik te verleng na ‘n ordentlike vers
meestal trek my woord kromrug
en my asem jaag soos ‘n ondurige tango
in hierdie begeerte vir woordkapperjolle
aaijaai jaai jaai, fly me to my heart
dit is waar dit sal begin:
dit begin met die eerste tree
buite word die see natter in hierdie reën
die springgetye skuim
my are sluk die golwe heel in
die eksplosiewe K in jou naam
steek vas in my keel 
al waaraan ek kan vashou is
die warm helderheid van jou oë -
dit is presies daar waar ek wil wees
breathe me into your love
dan voel alles weer soos daai eerste dag

Monday, 1 May 2023

asem skep

al is hierdie digterlike oomblik net 
om my te laat asem skep
is dit beter as niks
‘n oomblik waar ek uit die ritme van my asem
‘n ritme vir die gedig kan vind
in en uit 
heen en weer 
op en af met die sinne
speel en spel die getye tussen asem en verbeelding

Monday, 23 May 2022

hoekom praat / skryf ons in digkuns?

(in partikulêre orde): 

1.       om te toor

2.       om ore en oë tot stilstand te bring

3.      om aandag op die ritmiese tong te vestig

4.      omdat ons ons taal geniet

5.      dit verenig teater en intimiteit

6.      digterlike sillabes op die tong is vergelykbaar aan sjokolade

7.      aaaah, dit is so ekonomies - meeste digkuns benodig slegs enkele asems om lewe te kry en gee


Tuesday, 23 November 2021

Escher tuimel in die digtersharte

ek wil 'n gedig skryf 
wat soos Escher
jou kop en lyf laat dryf 
op met die trappe af
wanneer jy dink jy rym na regs 
gooi hy jou radar na 
links
jy dink jy het gaan visvang
en nou sit daar 'n voël in jou net
die dubbeldwarsterugspieëling van metafore
die interweef van dimensies
kruisbestuif die oorvleueling van persepsies
en soek nie om die positiewe van die negatiewe te onderskei
hulle is gesmelt in dieselfde gesig van die munt
'n gedig met geen begin of einde
'n oneindigende verdraaiing en intolling van 
'n duisend digtersharte  
wat jou dieper en vlakker 
verder en nader bring aan die perspektief
jy bly jou inasem uitasem 
terwyl jou vryheid verstrengel lê in 
die labirintynse arms van hierdie vers

Sunday, 21 November 2021

pouse

kan ek nie net 'n stil digkuns skryf nie?
geen woord
geen klank geen kreun
geen hyg geen sug
geen asemsnak
geen angstigheid om by die punt uit te kom
digkuns wat doodeenvoudig
niks sê nie
dít sal baanbrekend wees
geen afmeting van of 
aanvoeling vir pouses tussen raserige woorde
net een groot pouse moet die gedig wees
ek sal baie van hulle skryf!

Wednesday, 20 October 2021

net een asem oor

die strewe dat 
my asem
my musiek 
my drome 
my soene
my spronge
my aanraking
my digkuns 
my danse
my gille 
my liefde
my gesprekke
in een helse molto legato lyn uit my liggaam peul
en alle lirisisme oortref

soos 'n sanger met nog so baie melodieë 
wat wagstaan in the wings

maar net een asem oor het

Saturday, 25 September 2021

daar is jou asem

      vir Kim

ek voel jou asem dartel
uit die gleuwe tussen my klavier se 
swart en wit klawers
soos vlerke fladder jou asem
tussendeur my vingers
selfs deur die stadigste melodie
daar is jou asem
gereed om nes te maak in
die oopgestrekte webbe van my vingers

ek buig af totdat my neus amper
die klawers raak
ek laat jou koel asem
my op my lippe kielie
ek rus my kop teen die klavier se deksel
ek glimlag groot
want ek het nou net jou 
hele asem deur my mond ingesuig
nou is ek reg om Granados te speel

***

Kim's answer:

I will change my peachy colour
To black and white
Mould my rounded form
To hard rectangular keys
Turn my gut into a wooden chamber
My bones and sinews
Will become a metal frame and fine steel strings…
And when your fingers play me
Rhythm of my heart
Resounding in my mind,
I believe I will know your very soul
And for a time
We will be one.

Wednesday, 8 September 2021

haiku

ek skryf die vrees weg
in sewentien sillabes
haal ek weer asem


die see roep my hart
hy wil met haar speel vanaand
see, kom toor haar weg


wolmus op my kop
lê ek by die oop venster
wil die see insluk


blindelings skryf ek
tas met lompe vingers rond
wat vra die haiku?


ek gryp die pen styf
huiwer nie hierdie keer nie
die digkuns sal rys


die see ken ritme
die see is vol self-vertroue
laat ek in haar klim


sewentien polsslae
drup van my honger tong af
 - toe, lek vinnig op!


ek maak my oë toe
gedig rus op my gesig
voel die verse toor


pamperlang my tong
dan sal die woorde kom
bederf my dig-klier


kortpad na die hart
is die diep asem van rus:
die tevredenheid

Thursday, 15 July 2021

suig

die seesussing suig my in soos
my asem my insuig na my dieper
beter self soos die digkuns my insuig
na die kern van die heelal soos die suikerbekkie
die nektar deur die erikas suig so suig
die papier aan hierdie pen om die woorde
soos moedersmelk uit die uiers van die 
sillabes te suig soos my fietswiele aan 
die klippe en grond suig om my regop
deur die fyn-trap-balans te hou
soos my tone aan die sand en see suig
om die omvangrykheid van die oseaan
deur my sole in te suig
soos my kop droom om aan 
jou lippe te suig dat ek al suigend
hoort aan die aarde aan die grond
aan myself aan jou aan die heelal

die poëtika van suig is 
dat suig nie ewig kan suig nie
aan suig kom daar 'n einde
maak die meeste van die suig
vir so lank daai suigkrag bly klou
verruk jouself aan die suig

Sunday, 20 June 2021

ek skryf in groen ink vanaand

'n week en 2 dae laas digterlik geskryf
kom ek kyk wat etter peul vloei
drup kook stroom 
kartel spat
val
stotter sikloon
gis stoot beur uit my uit

versag my voorkop
lei die senuwees weg van die hart
geen plooi 
geen spanning
geen senuwees
geen vrees 
selfs geen asemsnak of hartklop 
gaan in die pad staan tussen my en die digkuns

ek skryf in groen ink vanaand
want ek glo in die blare-groei
van my sillabes

Saturday, 22 May 2021

gedigte gaan haal asem uit my oë

my gedigte is fladderende skaduwees
wat uit my verwonderende skrywershand drup

***

my asem spiraal om my rugstring 
soos die feeskleurige linte om die Mei-paal

***

my oë rol ekstaties in hulle oogkaste
soos 'n rivier vasgetoor in koeëlronde maalgate

Tuesday, 27 April 2021

ekstase

die klavierklanke droom in velde laventel deur my are
ek haal diep asem
elke suurstofsel blom soos bloedrooirose deur my are
ek staan op die drumpel om in 'n juigende woud te ontaard
hoe kan een mens se hart en ledemate
soveel blye spronge oor die sandvlaktes gee?
ek sluk die sceletium en word boesman op sekure jag
ek verfyn die swier van my senuwees
verleng my spronge met 'n veerkragtigheid
ek wil net die taal van die natuur kan praat
geen slinkse woord wat dik verweef is met dubbelsinnigheid
tog begeer ek om toor arabesques 
van blom, gras, skulp, 
klip, visskool en springboksprong te vers-spieël
mag ek my sillabes in die stil hart van 'n klip vergiet
as ek maar net een enkele gedig kan skryf
wat soos een magiese oseaan golf
verruklik terug die see intrek en 
die verbeeldingsryke sand en spore sluk sy wondermaag in
juig in skuimende wit golwe wat tango oor seewier, klip en walvis
kom Gedig
kom Oseaan
sluk my heel in!

Thursday, 26 November 2020

my mond droom

my mond so 'n donker kom van ongediertes
en stukkende asems

ek is desperaat - 

ek gryp na woorde om my kieste 
te parfumeer en rehabiliteer

my mond droom van glottale gimnastiek
verbale virtuositeit 
verskietende sterre van sibilante

moet nooit 'n mond 
wat so smag na kwinkelering 
ooit bedreig met versmoring