Sunday, 9 October 2016

oor die dood van my pa

woorde spaander deur my kop 
ek wil elke oomblik bymekaarkskraap
om hierdie ervaring in totaliteit te absorbeer
my selle gryp aan elke herinnering
vrese skaamtes spyte verwyte vreugdes
iewers moet ek begin om digterlike sin te maak

die dood is so oorweldigend -
die dood van louis my pa
die verlies is groot
die trane taai
die woorde verward

die finaliteit is finaal in die dood
geen hartklop
geen asem
geen kloppende sel
hartverskeurend om aanvanklik te laat gaan
want my hele lewe lank was hy daar
so lewendig en tasbaar daar

my kop moes sedertdien die pa-paradigma skuif 
sonder argument of filosofie
mens het nie kans om te klou aan 
die lewe wat nou net geblus is nie
die finaliteit kom en mens moet regstaan vir 
die ongesêde koebaai

Saturday, 8 October 2016

dood is eenvoudig

dood is eenvoudig
dit kom
glip in die are
knip die draad
en siedaar
lewe geblus

hoe kan die dood so eenvoudig wees?
hoekom aanvaar ons
dit so maklik?

ek weier om
sy stille, slinkse maniere
so doodluiters
te aanvaar

Thursday, 6 October 2016

nimmereindigende begeerte vir konneksie

vloei van lyne deur die brein
en oor die aardbol
konnekteer alles soos sinapse 
aanmekaar
lyne dik en dun
kort en lank
lyne van goud, grit, grond, 
wind, water, vuur,
yster, teer, 
draad, vesel, ink,
klank, siel, sintuig, 
asem, bloed
oral lyne 
sigbaar en onsigbaar
wat ons met 
die Groot Alles 
verbind

Wednesday, 5 October 2016

Ockie se Hokkie

meeste mense dink 'n lucky strike is diamante opdiep of die lotto wen
maar laat ek julle vandag vertel met my hand styf om my pen
van die lucky strike wat ek gestrike het en wat net hier duskant die Kouga lê
net die vertel daarvan laat my nou sommer meer daarvan wil hê

laat die tromme rol, terwyl ek aankondig met blydskap: dit is Ockie se Hokkie!
inderdaad, sowaar as vet, wrintiewaar, ek jokkie
dit is 'n huisie van hout regop en fier
daar waar die Kouga so draai maak met 'n swier

met Ockie se eige hande is hy getimmer en gebou
om in alle storms, vloede en siklone sy staan te hou
skaars 'n dekade terug het die reënwaters tot sy heupe opgedam
die aanhoor van hierdie Groot Vloed maak my bene sommer lam

al wat rym met Ockie se Hokkie is ek jokkie!

so laat ek julle vertel van die muskeljaatkat wat daar toweragtig in 'n luiperd transformeer
dit is nie wegholverbeelding nie, ek sweer!
en kyk, net daar om die rivier se naaste draai
skinnydip 'n ouma met jubelende gejuig en tieties en arms wat onbegrensd alom swaai

ooo en wat van die jerepicho wat so bo-baas skitter en proe na meer
nog nooit het ons so witwyntjie so vinnig in kele sien afglip
en wat van die paptert waarin ons tonge al kwylend indip?
ja jong, die jollifikasie ken geen keer!

ons sal maar stilbly oor die vis
die vuur het te gou sy moisture geblus
en Meneer Veearts wat in die aand so snork en brul
en elke hoekie in die Hokkie uit sy slaap uit kul - 
oor die snorkery sal ons maar nie verder skinder
dit mag dalk toekomstige besoekers verhinder

nietemin, meeste mense dink 'n lucky strike is diamante opdiep of die lotto wen
maar laat ek julle vandag vertel met my hand styf om my pen
van die lucky strike wat ek gestrike het en wat net hier duskant die Kouga lê
net die vertel daarvan laat my nou sommer meer daarvan wil hê

al wat ek nou oor het om te vra:
jinne Ockie, hoe het jy dit reggekry
dat jou se Hokkie ons harte so verbly?


Monday, 3 October 2016

my dye wil ook bydra tot die skryf van die poësie

photographer: Daniele Debellis
calligrapher: Andrew van der Merwe


ek moet weer poësie in my lyf kry
my ledemate moet leer om weer die letters te skryf
hierdie gelê-ery en gesittery terwyl ek die digkuns skryf
moet ‘n einde kry

dit is die probleem:
my hand neem die oorhand in die skryf van die poësie
my rug, my borskas    ,
my skouers, my wange, 
my tone, my enkels en
my dye wil ook bydra tot
die skryf van die poësie

die hand mag deel hê aan die poësie
mits hy nie die pen gryp om die woorde vas te pen nie
die hand moet eerder lemoene pluk
en in stukke breek en op die tong plaas
sodat die poësie vanuit elke oranje sel
tussen die tande kan ontplof

poësie is nie gelyk aan die skrywershand nie
dit moet meer as dit wees
hierdie kort lyn tussen kop, hand en papier
is net te onavontuurlustig

laat die lyn afdwaal na die kniekoppe
en hulle maak skarnier in klinknael sillabes
draai af na die voetsole wat klim na bergpieke
en poësie onder die hoogste klippe uitgrawe
laat die lyn dan omwentel na die dye
wat met uitbundige krag
die ritmika van die digterlike dans inkleur

ek vra mooi: moenie net jou hand waag aan poësie
waag jou hele lyf daaraan

Saturday, 1 October 2016

nuwe stem / new voice

photographer: Daniele Debellis
calligrapher: Andrew van der Merwe
nuwe stem

met die vibrasie van hierdie nuwe stem
begolf ek die kuswande 
van die gevestigde digterslande
en slyp ek skerp die snykant van my tonglem

met die sinsasie van tong teen tand
ril die rugstring van my verhemelte tot in die verstand
val ek halsoorkop oor elke sinsnede 
vermallend opsoek na woordelike rede

totdat die kern van my senuwees versinsualiseer 
en geen tongval my sal keer
dat wanneer my stem gaan opstaan
my liggaam en siel agterna sal gaan

new voice

with the vibration of this new voice
i push the waves over the coastlines 
of the established lands of the poets
and sharply whet i the cutting edge of my tongue

with the sensation of tongue against teeth
trembles the spine of my palate right into my mind
i tumble head over heels over every phrase
madly in search of verbal sense

till the core of my nerves sensualize
and no tongue-fall will stop me
so that when my voice will rise
my body and soul will follow

Thursday, 29 September 2016

waxing lyrical

one refrain that will keep on singing from my heart
is the unnamed joy in the sensation of confident happiness
it is closely linked to a texture of life
a smell
a fully fledged nostril sensification of this awesome reality
it is in moments like these that immortality licks the throat
one can envision foreverness in the pursuit of all things beautiful
and heart-poundingly rich
i will not lie down when this effervescence sits so
close to my throat
it makes me rise in a lightness wanting to explore all 
the corners of the sky
let alone all the corners of the earth
i will make a study of all the twist and turns of metaphors
and search for an elegance of word contours that flank
the mountains deep into the heart of adventurous verbaciousness
it will be a sight to behold!

the refrain keeps on ringing in my soul
let me cling onto the faith of words
insatiably intertwined in my veins and fibres
let me never rest from this pursuit

it is in the harmonies of words that i will find resonance that
will keep the bells ringing mellifluously
into the honeycombs of my cells

let me not stop with the weaving
somewhere a combination of thread and texture 
will reveal a beautiful line of my own making
what more enriching thing is there?

once again hear the refrain in my heart
it is going to be a beautiful day in the sky
golden lines serpentining around clouds
spelling their own poetry
in their own unbounded rhythm

Monday, 26 September 2016

omring *

ek klim die heuwel agter ons huis uit
‘n kille wintersoggend in lidgetton, die midlands van kwazulu-natal
'n wilde wind terg my ywerige kuite en enkels
met jagende asems kom ek bo
ek kyk uit vir die plaat klippe 
waarop ek my gedigte gaan voordra

skielik breek twee rietbokke die stilte
en snel pylend oor die vlaktes
al agter hulle ratse pote slaan 
donker koolstof op uit die gebrande gras
met ‘n goeie afstand tussen ons 
gaan staan hulle stil en kyk my stip aan
hulle vertrou nie die vrede nie
en deins vlugtig uit my sig

ek vind my verhoog van klippe
en begin my gedigte een na die ander opsê
ek herhaal oor en oor die lyne van my gunsteling vers
hoe dig ‘n mens vanuit die denklose plek
daar waar dit net suiwer, spontane metafoor is
wat roekeloos uit die keelgat lek
en in filigraan lettergrepe
stalaktities in oorbuise drup?

ek voel aan dat iemand na my luister
ek kyk gedurig om my heen
dit is net gras, wind en heuwels 
ek is nie alleen
ek voel die land se bloed,  vesels,
kleure, liedere,
tonge en velle
voor my opdoem
daar is stemme in die wind
ek wil glo dat die asems van
my voorvadergeeste
my omring
en uitbundig my keelklanke toejuig

*Gepubliseer in die Sol Plaatje European Union Poetry Anthology, volume VI, 2016

Thursday, 8 September 2016

die suising van my taal die suiwerste troos

          vir pa Louis, in jou laaste dae

twee aande voor jou dood 
pen ek woorde neer as anker 
om jou laaste paar lydingsdae
iewers in my hart vashouplek te gee
jy sê op jou Louis-manier que sera sera
whatever will be will be
the future's not ours to see
die histrionika in jou stem troebel van weltschmerz

deur poorte woorde 
sidder my verbeelding in die verdoemenis 
van jou pyn en swaarkry 
ek wonder hoe gaan ek 
uit hierdie aftakeling 
digterlike sin kan put?

met moeite skribbel ek lukraak woorde
die papier begin lyk na 'n filigraan-net 
waarmee ek hierdie vlietende dae sal moet vasvang

ek maak my oë toe en sien 
ligvlekke deur digte woude breek
ek smeek dat johannesburg se stadsliggies
soos stukke sonne my sinapse sal opwakker met hoop
ek pluk elke lig soos lemoene
en gaar dit op in my arms vir die dae 
wat ek die sonnige soet gaan nodig kry

my brein stotter aan die sillabes wat glibberig bly
soos ek probeer vastrapplek kry in 
die hartskeurende oomblikke waar ons jou begin verloor

ek skryf woorde neer soos 
marionet-meester
besnaar
die ink-swart sterre 
teen 
'n sanikende hemelruim

beier en bulder
die parmantige skoppensboer
wat my hart se digte hartseer so brutaal wil vertaal

ek smag na troos
en verbeel my kaalvoete in modder
ek inkanteer die woorde 
wat herhaaldelik in my kop skyn
tierlantyntjies en kapok
sodat iewers in die donker 
'n sagte lig deur sal breek

                  26 julie 2016

Wednesday, 7 September 2016

water...

you are the fill
of my hands
that
overflows
with the delight of
you
on my tongue
and makes
the tremor
on my
skin
cause
the spin
in my head
to make
the celebration
of my
throat
break open
with
abandon

Tuesday, 6 September 2016

spark / vonk

for clarinetist, Morné van Heerden

and in the beginning was the spark
and the spark became breath
and breath became sound
and sound became throat
and throat became pipe
and pipe became finger
and finger became man
and man became dance
and dance became man
and man became finger
and finger became pipe
and pipe became throat
and throat became sound
and sound became breath
and breath became spark

aan die begin was die vonk
en die vonk het asem geword
en die asem word klank
en die klank word keel
en die keel word pyp
en die die pyp word vinger
en die vinger word mens
en die mens word dans
en die dans word mens
en die mens word vinger
en die vinger word pyp
en die pyp word keel
en die keel word klank
en die klank word asem 
en die asem word vonk

Monday, 22 August 2016

ongegrendelde danse

uit hierdie wilde dans steier ek
die roekelose energie
nog taai om my kuite
spin ek uitbundig in sirkels met
die onstuitbare pols wat fakkels deur my are pomp
dit kan net vrugbare klank wees
wat so lewendig in my binnenste kom sit

met ‘n indringerige ritmika
jaag die koors van die wil deur die klank-tonnels
en hervorm my voete tot
primitiewe passies dans

styfgespande spiere tril ritualisties
soos die ongegrendelde danse oor die vlaktes skud
waaragtig! hierdie vasgevange energie ken geen gelyke
die dans praat in een taal
wat alle lywe kan verstaan sonder serebraliteit 
as jy ‘n paar druppels van ware vryheid wil proe
sprei jou lyf oop in Die Dans


unbridled dancing

from this wild dance i stumble
the reckless energy
still clinging to my calves
i spin unguardedly in circles with
the irrepressible pulse that pumps firelight through my veins
it can only be fertile sound
that comes and sits so alive in my guts

with an insistent rhythmica
the fever of the will comes charging through the tunnels of sound
and reforms my feet into
primitive pulsations of dance

tautly strung muscles tremble ritualistically
as the unbridled dancing quakes over the plains
yes, indeed! this captured energy knows no equal
the dance speaks in one language
that all bodies can fathom without cerebrality
if you want to taste a few drops of true freedom
spread your body open into The Dance

Monday, 15 August 2016

owed to the San

Those who invented neither gunpowder nor compass
Those who tamed neither steam nor electricity
Those who explored neither sea nor sky
But those who know the humblest corners of the country of suffering
Those whose only journeys were uprootings
Those who went to sleep on their knees - Aimé Césaire

from the day the dawn of humanity
licked the skin of your ankles
you carved open the way with your spindly-light tread
with dust on your brows and cracks in your feet
you slipped into sun-warmed valleys and dusky caves
filled them with stone, footprints and chiseled dreams
when the humble ritual of your dancing followed
the stamping of your feet would resound to a most primal beat
and your bony cheeks would break open in smiles
and make the stars dance in the skies
how could a people like you be silenced?

your blood spilt onto the cave-walls of our minds
princes of the lands the one day, wretched slaves the next
your identity torn and scarred
how can we forget?
how can we forget?
and yet, you keep on rising, the first peoples
filled with dreams and confusion, you do your daily deeds
with soil under your nails, you stitch together the continents
you keep your feet and hearts pressed firmly against the roots of the earth
feeling the vibration of mineral strength
earth is happy to feel how lightly
you have imprinted your spoor

how could a people like you be silenced?
when your tongues come to life, pure and spontaneous metaphor
leaks recklessly from your throats
and in filigree syllables
drips like stalactites in our ears
we will listen and
we won’t forget
we won’t forget

with ochre wings your spirits keep flying over mountains 
naked and free just as the wild skies like it
like a haunting hunger the memory of you clings to our bones
and keeps reminding us of the direction into which we should go
that way, that way

a people like you can not be silenced
hear how your voices break through stone and history
see how you have ignited humanity
as you came walking in harmony with the lands
your beauty throbbing with hope in your hands
hope that with or without our selfish will
will keep haunting us still
we will not forget
we will not forget

Sunday, 14 August 2016

beskawing

wat is dit om 
beskaafd 
te wees?

geskaaf van ‘n mens 
se 
wildheid

geskaaf van 
die stekelrigheid
wat jou jy maak

geskaaf om te blink net soos 
al die biljoene ander?

hoekom wil ek deel van ‘n beskawing wees
wat soveel kak aanjaag?!

ek dink dit is by verre 'n beter idee
om rond te rol in 
die lekkerkry 
van 
my ongeskaafdheid 

Wednesday, 10 August 2016

enemas

ek wil stukke digkuns 
oprol in enemas 
en dit opdruk in
die holle van die siellose politici
en hulle verrottende sisteme uitsuiwer

I want to roll up pieces of poetry
into enemas 
and push it up into
the arses of the soulless politicians
and purge their rotten systems

Tuesday, 9 August 2016

offshore

for Martin Wolfhaardt and his jazz band Offshore

synaptic cyclones spark
iridescently in my brain
blisschievous fucking that swoons in
the turbulent waves
making chaotic sense of beauty that has
never been so alive as in these sounds of
sax bass piano and drums

be ready because
it will helix you
and swallow you
into the first hole of existence
boldly filling every crevice of body and space
with orgasmic beats

the blizzard of tone clusters
remap the constellations
my guts tremble shake and reshape
with the driving bass vibrating its
obsidian deep through my buttocks
trancing and spinning me off of my axis

the sounds envelope me like a cave
i can smell the dark mossy corners
encapsulating these momentary strains of
spontaneously masterminded music 
into delicious fever pitch delirium

Sunday, 7 August 2016

metafoor

ek soek geen lomp, 
bak-been metafoor nie

ek soek 'n metafoor 
wat sing 
met 
die heilspellende keelklanke
van 
die blou kraanvoël

Monday, 1 August 2016

between the cavities of my ribs

that is where i want to be
there where continents of sound
flow from my throat and fingers
and i give birth to a whole new earth

there where the mighty poetry
determines the rhythm of the day

i feel the interminable knocking in my throat
the never-ending pricking of my ears
i stand to attention
ready for the mighty verse
to land on my palms with full-blooded wings

i dig in the seashells in search
for the truth of the word
i scratch under the toenails of the ostrich
hungry for the metaphor that will surpass all other metaphors

the words lie like ghostly footprints
on the shadows of the night
refusing to be seen or captured

and yet, like small black poppy seeds
the relentless willpower of
the poetry
lies
between
the
cavities
of
my
ribs

when the word comes
i know how rapturously the syllables
will melt like ripe slices of avocado on my tongue

let me lie deep within the grip of the word
make me swoon, make me unconscious,
make me fly, make me laugh,
make me shiver
and
make me free

Thursday, 28 July 2016

blowing smoke

      ter nagedagtenis aan 'n skildery 
     (met dieselfde titel) deur Louis Kirsten

in die rookkolom
broei 'n embrio uit
in die rookkolom
ontspring 'n melkweg

kyk! dis nie ek
wat vorm gee aan rook
dis die rook wat
my vorm gee

rook is 'n fantasmagoriese vlug 
van efemeriese verbeelding
met een asemteug
blaas ek die heelal uit my mond
ek trap die accelerator van my tong,
rev sodat die rook uit my ore kom!

hoe sê hulle?
smoke gets in your eyes...

Wednesday, 27 July 2016

sien jy skielik

as die pad opdraende word
loop mens stadiger
en is jou oë meer gemik op
die onmiddellike omgewing
en sien jy skielik
meer blomme om jou enkels raak

Tuesday, 26 July 2016

kwatryn vir Louis

vir my pa Louis wie vier dae voor sy dood, op 16 Julie 2016, gevra het ek moet vir hom 'n kwatryn skryf

ek skryf vir jou 'n gedig vier lyne lank
en hoop dit sal soos welige grootblaar ivy
teen die uitspansel van jou verbeelding rank
en vir jou die mooiste mooi in jou sielsore verklank

Monday, 25 July 2016

how

how does one poetize from the thoughtless place
there where it is only pure spontaneous metaphor
that leaks recklessly from the throat
and in filigree syllables
drips like stalactites in ears?

Friday, 15 July 2016

my tong se dodedans

wanneer ek eendag doodgaan
sal 
my beendere
my murg
my hart
my bloed
my senings
my hare
my tande
my naels
alles eerste verrot

terwyl my tong gaan aanhou rol en blabber
en vloek en spoeg
en juig en lag
en uitsteek

my tong gaan al spinnend in die graf omdraai
en weer omdraai
en die een wees wie die dodedans die laaste gaan dans


my tongue’s death dance

one day when i die
my bones
my marrow
my heart
my blood
my sinews
my hair
my teeth
my nails
will all be first to disintegrate

while my tongue will keep on rolling and cackling
and swearing and spitting
and rejoicing and laughing
and sticking out

my tongue will turn round and round in its grave
and will be the one who will
have death’s last dance

Wednesday, 6 July 2016

ambrosial glowing

before the day draws its curtains
i find myself bent over this moment of word
and in a thin thread of deep red and gold
i weave the spell of metaphor
to stitch themselves right into your heart

on this falling of winter night
the velvet silence is slipping between
the barren branches of the pin-oak
the hurried doings of the day
softens into dreaminess

as the twilight splinters into the deeper dark of night
my heart rises with fervent pulsing
the love you conjure up in my veins
smells of a freshly cut-open fruit of the passiflora
i breathe in long and slow
filling my heart with this ambrosial glowing