verbrokkeling

voor die nuus gebreek het
het ek my poppie onder die kombers
tussen my vingers vasgeklem
en elke stukkie troos uit haar wang gevryf

ek het geweet my hart gaan in stukke breek
ek bly klou en klou aan die poppie se lyf
ek soek vashouplek
in hierdie tyd van verbrokkeling

kierang

kierang kierang my duiselig
weet nie of die letters
toor of waarheid praat
wat is siek wat is gesond
wat is warm wat is koud
wat is liefde wat is kwaad
kierang kierang my disnis
slaat my oor my kop
en druk my die drein in
dit is te donker om my pad te vind
ek druk my handpalms styf teen my oë
ah die oombliklike verligting - 
die duisternis skilfer in 
'n swetterjoel sterre

Poetry next to the railway*

it is the first Wednesday of the month

that means we gather for open mic poetry in

the dusky light of the Steampunk coffee shop

in Lions River, The Midlands of KwaZulu-Natal

familiar and new faces come to read and enjoy poetry

within the tiny interior of the shop

the cold July air seeps into our bones

our hearts grow warmer with each syllable

i read poems by Antjie Krog, Ian McCallum and myself

outside the noisy traffic on the R103 can not stifle the intimacy

here next to the railway poetry is spoken and felt

rippling through throat and teeth

we are all a little nervous as we set off vocalising that first syllable

but by the end of each poem everyone feels

the joining of air and word

a unification of people as varied as the stars

afterwards we huddle around the counter to

dish up Mrs Thokan’s breyani for R30 a plate

and Mike’s coffee is on the house

even if we do not see each other outside this circle of poetry

we do not care for

here

right now

is where our tongues

come alive for

a fleeting eternity

*This poem is published in the Sol Plaatje European Union Poetry Anthology for 2017.

the blessed poem

the blessed poem crouches

full of compassion in front of

the poet’s nebulous womb

is it in this orbit

or another where the inexpressible

tastes like dew and manna on the tongue?

the nullification of death

stupefies the language-fighters and

the narcissists

the diverse research gives

no space

for the imagination

the poems can only

march in

their own protests

a fraction of a syllable

will purify my possessed head

there is no time for excessive metaphors

be it indigenous

or alien

it does not matter

we all stand with hungry lungs

that more and more  

fall away into a state of sigh

the sheets crumple themselves

the sheets crumple themselves

in the corners of rooms

too terrified to come in touch

with the ruthlessness

of our limbs

our pillows shrink away

too scared to be the resting place for

our mercilessness

with every breath

with
every 
breath
love loves 
and unloves me
a hundred times over

om met die berg op te klim

met elke spier wat trek en span
om met die berg op te klim
juig die hart
hoe heerlik die lug in die drakensberge
hoe verruklik die vlietende vryheid
wat in jou kieste opborrel
geen gejaag geen skaamte
geen huiwer geen angs
geen opinie geen irritasie
alom net lente-groen hange waaroor
ek my bene in totale oorgawe kan laat rol

die welgeluksalige gedig

die welgeluksalige gedig hurk 
vol deernis voor die digter se
newelagtige baarmoeder

is dit in hierdie wentelbaan
of 'n ander waar die onsegbare
proe soos manna en dou op die tong?

die verniksing van die dood
laat die taalvegters en 
narcissiste stom staan

die diverse navorsing laat 
geen meer plek 
vir die verbeelding

die gedigte moet maar 
in eie hulle eie protesoptogte 
marsjeer

'n fraksie van 'n lettergreep
sal my besete kop suiwer
daar is nie tyd vir oordadige metafore

of dit nou 
inheems of uitheems is 
maak nie saak

ons almal staan met honger longe
wat meer en meer 
in versugting verval

friday afternoon

wanting to avoid the friday afternoon traffic

we take a shortcut through pinetown, durban

as our car jumps into a side road

my eye falls on a group of five men

sitting on the pavement

and with expert focus

rubbing body lotion over their hands and arms

men in a row

giving each other the bottle

 - the bottle of cream -

smiling because the weekend has arrived

reason to rub away the dryness

those few seconds i watch

this huddle of shining black skin

play off in front of me with such a lyrical slowness

enough time to foresee

the three stanzas that

will shape this poem

gaps

everywhere just gaps

gaps                        e  v  e r  y    w    h   e    r      e
filled with inequities
and uncertainties
gaps overflowing with 
gasping yearnings to be filled
gaps of       alienation
gaps of   distrust
gaps of          mi  s und er  sta   n ding
gaps of          an noyan ce
gaps of unpeace
gaps of                          list   less ness
gaps of                nailbiting
gaps of                                              d ...i ...s..t.r.....a..c.t....i....o...n
gaps of  un poe try
gaps of    hung er
gaps of        no               interest
gaps of     discom   fiture
gaps of                      regret
gaps of        clue less ness
gaps of                          em  bar  rass   ment
gaps of                                              d e a d n e s s
gaps of                                confsuion
gaps of      grey    d i s  s  o l    u     t      i   o  n

gaps 
of  s t a   r   l  e   s  s  n  e   s    s

gaps                        e  v  e r  y    w    h   e    r      e

everywhere  

just 


                               gaps

Koor-repetisie in Kwandengezi

ek en Sandile Mabaso - tenoor en koordirigent -

sit in ‘n taxi oppad na Kwandengezi

duskant Pinetown in KwaZulu-Natal

net voor ons vertrek klim twee dronk mans in

met die uurlange reis is ons getuies van

hulle onophoudelike  argument oor

wie die R10 taxi-fooi gaan betaal

die humor van die situasie smelt in

ons stil mondhoeke

hier sit ons - twee klassieke musici in

die geroesemoes van ‘n taxi

onderweg na ons repetisie

ons hardloop ‘n bietjie laat

Sandile stuur whatsapp boodskappe om

te laat weet ons is oppad

die Vusisizwe Choral Society in Kwandengezi

wag geduldig vir ons aankoms

ek is ietwat senuweeagtig

die Donizetti en Mozart wat ek ingeoefen het

is vinnig en daar is baie note

toe ons arriveer groet die koorlede ons met

soveel dekorum en dankbaarheid

ek het my kort pers rokkie aan

ek vermoed die koor het nie verwag dat

‘n vrou met sulke dun beentjies so kan klavier speel nie

moet ek byvoeg daar was nie ‘n klavier nie

wel ‘n keyboard sonder ‘n pedaal en staander

al is my konsentrasie intens

kry ek so lekker om te hoor hoe

die sterk stemme teen die mure bons

more het ons ‘n optrede in Pinetown se Metodiste kerk

en Sondag in die Tatham Kunsgallery in Pietermaritzburg

die opwinding sit hoog in almal se kele

die koor het geld ingesamel sodat ek

die volgende twee aande in

die Pinetown Bay Lodge kan oorslaap

‘n saligheid lê oor my toe ek

die aand in die bed klim

as ons maar net weet hoe gelukkig ons is

om in Afrika musiek te kan maak!

die winde daar buite

die winde daar buite krap 
my gemoed holderstebolder
vir hoeveel dae woed 
hierdie winde nou al?
die lug is dynserig van rook en stof

ek bly eerder in die huis
ek is in so 'n spektrale bui
dat as ek dit enigsins 
daar buite gaan waag
ek in 
een 
enkele 
soutkorrel
gaan verander

oëverblindery

die oëverblindery van die digkuns
die pretensie van die woorde
die skynvertoon van die metafoor
die vermomde versreël goed geoefen
in die kuns van voorwendsels
die metrum en rymelary 
is net onderhandse tegnieke 
in die groot spel 
van verbale goëlery
foppery te vinde oraloor
hoe skeur ek my weg van 
die verdigsels wat 
so kort en kragtig
met my kop toor?

hart

die probleem met skryf is 
dat die vlak van skerm en papier 
waarop die digter skryf
sonder aar of hart is

net dooie 
oppervlakkige 
vlakkigheid

die kuns is om 'n hart in 
die papier te plant 

selfs 'n hart-chirurg
sal die taak uitdagend vind

it will just be too much

exposure to a metaphor today
will just be too much
i can not stomach another rhyme or syllabic rhythm
i am overstimulated with poetic imagery

i crave a blank page

a blank brain

i can not stand digging metric holes in the paper
poetry is all too much for me today
i need a break

emptiness

silence

Slaap

Slaap jou soete ding
vergewe my dat ek 
nie myself 
in totale oorgawe 
aan jou gee nie

ek huil omdat ek 
my geliefde Slaap so afskeep

my hart breek
hoe sal ek dit ooit
opmaak met jou my beminde Slaap?
wat kan ek doen om jou te oortuig
dat jy nog so 'n belangrike rol 
in my lewe speel?

asseblief Slaap, ek smeek jou
moenie weghardloop van my!

ek het jou nog so lief
ek wil nog al my jare
met jou deurbring
tot die Dood ons skei

Slaap, jy het dit seker al baie gehoor
maar ek belowe
dat ek meer tyd vir jou sal maak

Die digter is nie dood nie*

dankie Ingrid

Die digter is nie dood nie

die digter lig haar tong teen haar spoke

wat Twyfel huil huil die keel van afguns en nyd

in die kwatryne van die onsekerheid

Die digter lig haar tong teen haar verlede

in die parade van harlekyne en maskers

wat Twyfel huil huil die keel van onmin en verdriet

in die koeplet van haar kwesbaarheid

...

*gedig in wording

rok

ek vat die tweetalige woordeboek

pluk die blaaie los

en maak vir my ‘n tweetalige rok

die verskillende pante kram ek aan mekaar

en voilà!

ek trek dit aan oor my gretige kop en arms

ek draai en tol uitbundig

totdat ek neerval in totale dronkenskap

en die volgende oggend dommel in

‘n wasige babel-aas

die lakens frommel hulself op

die lakens frommel hulself op

in die hoeke van kamers

te verskrik om in aanraking te kom 
met die genadeloosheid

van ons ledemate 

ons kussings krimp weg

te bang om die rusplek vir 
ons onverbiddelikheid te wees

bell

my heart pulls

into the shape of

a bell

          i murmur a prayer

may we never become lazy with love and

never despise the urgency of the creative deed

i begin to ring from deep inside my chest

it trembles and shakes through all my muscles till my body

rises and chimes straight through the great skies

           wake up world, wake up!

           the new day breaks like a season of swallows

           in flight after the smell of summer

hierdie trane

met die ervaring van die verlies
het my hart, maag en
ander ingewandes
oë gegroei wat so 
viseraal die pyn
in die oog moet kyk
die oë in my kop is net nie genoeg nie
ek het nog oë nodig
wat moet help huil 
aan
al 
hierdie 
trane

supple

supple metaphorising
glides through the ear-ducts
and seeps through the brain cells
firing the synapses to the eyes 
constricting the pupils in
overexposed wonderment
causing the mouth to pull in
one breath-taken crease

hoe kan ek ophou skryf?

hoe kan ek ophou skryf
as die woorde soos taai spinnerakke
aan my tong kleef?

ek is te lief vir woord
om my kiewe te laat lê 
in stille vergetelheid

soos die wilde wakkerheid
in die vroeë nat oggendure
aan die keelklanke van voël en padda klou

so wil ek met my eie keel die hoogtes inpyl
en versot raak op die lettergrepige liefde
wat net geen einde wil ken!

by die lughawe in port elizabeth

mense met soveel groot woorde en groot gevoelens

weef een sirkel om al die uitspinsels en uitspansels

van intellek en dwaasheid

dit voel asof ek soms die hele mensdom

in my rugstring dra

vliegtuig land en kom tot stilstand hier duskant

die restaurant by die lughawe in port elizabeth

ek sien jonges vasgevang in oorfone

oë genael aan skerms

duime wikkelend oor boodskappe en speletjies

kan ek net wonder oor hierdie land

met al sy gille en hallelujahs

al sy bewegende ledemate en honger mae

hierdie land met vliegtuie wat daagliks opstyg en land

hier is ek skuilend agter my sillabes

en droom oor die toekoms van die valleie en

die kinders en die groei van hulle jong stemme

ek sit met my palms na bo
op die klein tafeltjie in die restaurant

en glimlag vir almal wat verby stroom

ek is nie esoteries of van my kop af nie

ek wil ‘n seën uitspreek oor hierdie land en sy mense

in hierdie een gedig wil ek met soveel innige krag

goedheid en deernis tot lewe spreek

in die lughawe hang alles op so ‘n dun draadjie

vaarwelle en opwinding tril vir etlike oomblikke

voordat dit weggesweep word op vlug na

nuwe reise

nuwe beginne 

skryf myself disnis

skryf myself disnis

sodat ek die afgrond asook

die opgrond in kan rol

kolk myself tot binne-in

die kernste van die woordkern

dat ek moerwarm in die smeltkroes

kan borrel en sidder

sonder sien of hoor

die woordste van woorde

so lewend kan voel

ek hou dié pit tussen my wysvinger

en duim

beloer dit van alle kante

wanneer die lig deur 

die 

fasette 

pyl

sal die strale

die waaragtigste waarheid 
in

my selle 
oop 
en 
vry 
breek

you who

you who sunk into

my cells like

a wide-tummied breath

you who treaded

your spoor on

all the footpaths of my heart

you whose name

I keep wrapping

around my tongue

when I open my mouth

the ringing syllable of your name

nests in the sky

Kim

Kim

Kim I love you so

as my feet

as my feet break through the grass to 
get to the footpath leading to the ocean
my eyes trail off to the sky
the blue brightness seemingly happy
to see my heart so a-love

i love you beyond surety and unsurety
in the swirlest swirl of ocean waves
i tumble with my love for you
i lose touch with the earth 
my feet rise by its own wild dangling
the way i walk today
i can not hide the way my feet 
have fallen in love with you over 
and over again with each step into 
the beyondness of our love

my feet are frozen from the wintry walk on the beach
i want to get out of this wind and
phone you to let my voice ripple into you ears 
and your eardrums to feel the new beat of this love

i feel  not a pinch of pain as i start running
from sheer exuberance over the knobbly tarmac
my skin is so alive in this numbing cold
i see my heart running ahead of my chest
my body can not go as fast and fierce as 
my heart leaping toward the voice of you

i can not sleep

i can not sleep
i can not sleep
i am overflowing
with
merry thinkery

soos

soos 'n mango
wat in
sy
eie soetheid sug

neem oor!

ek skryf met my bic pen en soos

ek begin dommel in slaap

skuif ek my skryfboek eenkant

maar hou die blaai oopgevou

en sit my pen neer sonder om die inkpunt terug te druk

pen moet gereed wees

om self die gedig neer te pen

as die muse oor my bed dwaal

en my hand slaap

pen – ek beveel – neem oor in die skryf van hierdie gedig –

al mag ek slaap – moet jy

bly skryf

à la sorcerer’s apprentice!